Sancties

De themagroep Sancties bestudeert de gerechtelijke sancties die de vrijheid van een dader beperken. Naast gevangenisstraf als de meest extreme vorm van vrijheidsberoving, onderzoeken we minder restrictieve sancties zoals straatverboden, stadionverboden, uitzetting van een beroepsgroep, taakstraffen, reclasseringstoezicht en elektronisch toezicht.

Deze themagroep richt zich op de daders die deze verschillende vormen van beperking ondergaan, op de effecten van sancties en op de actoren die de sancties opleggen en uitvoeren binnen het strafrechtelijke, civielrechtelijke en bestuursrechtelijke systeem. Denk aan officieren van justitie, rechters, gevangenispersoneel, reclasseringsambtenaren, inspecties en lokale en administratieve overheden.

Bedoelde én onbedoelde gevolgen van beperkende sancties

Onderzoeksthema’s zijn de determinanten van straftoemeting, in welke specifieke omstandigheden de actoren in de strafrechtketen sancties opleggen, en hoe de veroordeelden hun straf ervaren. Daarnaast richt een belangrijke onderzoekslijn zich op de bedoelde én onbedoelde gevolgen van beperkende sancties op toekomstig crimineel gedrag en op andere levensloopgebieden, zoals kansen op de arbeidsmarkt, financiële situatie, gezondheid, sociale netwerken, en partners en kinderen van daders.

Theoretische uitgangspunten bij onderzoek naar sancties

Sancties worden opgelegd om bij te dragen aan één of meer doelen: vergelding, misdaadpreventie, herstel en resocialisatie. De themagroep maakt gebruik van normatieve theorieën over waarom een maatschappij sancties oplegt en hoe de ideeën over straftoemeting met de tijd veranderen. Om (het ontbreken van) de effectiviteit van sancties te verklaren, passen we Bonta’s What Works-benadering toe in combinatie met het Good Lives-model, en we toetsen hypotheses vanuit de Afschrikkings- en Procedurele Rechtvaardigheidstheorieën. Het levensloopperspectief helpt de onderlinge relaties tussen de levensdomeinen en hun relatie tot crimineel gedrag te ontwarren en begrijpen. Door verschillende theoretische uitgangspunten te combineren en verschillende onderzoeksmethoden te gebruiken, vergroot deze themagroep de kennis over de doelstellingen, de uitvoering en de effecten van vrijheidsbeperkende sancties.

Onderzoeksbronnen

De themagroep Sancties maakt gebruik van verschillende data, waaronder gegevens over crimineel gedrag van daders en over strafrechtelijke besluiten, enquêtegegevens, gegevens uit gestructureerde interviews en diepte-interviews, gegevens van participerende observatie en van veldexperimenten.

Coördinator: Anja Dirkzwager

Experts op dit thema

dr. Anja Dirkzwager

Senior Onderzoeker

dr. Elanie Rodermond

Onderzoeker

prof. dr. Arjan Blokland

Senior Onderzoeker

prof. dr. Peter van der Laan

Directeur a.i.

dr. Steve van de Weijer

Onderzoeker

prof. dr. mr. Marijke Malsch

Senior Onderzoeker

dr. mr. Barbora Holá

Senior Onderzoeker

Joska Appelman MSc

Junior Onderzoeker

Matthias van Hall MSc

PhD Student

Franziska Yasrebi-de Kom MSc

PhD Student

Fellows

(Inter)nationale samenwerking

Actuele berichten over Sancties