Dit artikel is een bewerking van het weblogbericht dat verscheen op rijksoverheid.nl.
De start
Onderzoeken naar de effecten van politiewerk. In de jaren negentig van de vorige eeuw waren ze er volop. Daarna werd het langzamerhand een beetje stil, constateerden ze ook op het ministerie van Justitie en Veiligheid. Een gemis. En daarom organiseerden ze in 2019 een bijeenkomst, onder leiding van Michel Bravo, nu Hoofd Strategie, Kennismanagement, Innovatie en Onderzoek bij het Directoraat-generaal Politie en Veiligheidsregio’s bij dat ministerie. Decanen van diverse universiteiten, maar ook vertegenwoordigers van de Politieonderwijsraad, kennisinstituten als het Nivel en het NSCR kwamen bij elkaar en gaven als advies: start een meerjarig onderzoeksprogramma om je als ministerie, politieacademie en politie te kunnen voeden met informatie. Zo werd in 2020 het programma What works in policing: Towards evidence-based policing in the Netherlands gestart, als een samenwerking tussen de Nationale Politie, het ministerie van Justitie en Veiligheid en het NSCR.
Stijn Ruiter (NSCR) was er als senior onderzoeker en lead van het onderzoeksprogramma vanaf het begin bij. Ruben Boomsma, plaatsvervangend teamleider bij de politie in Amsterdam, haakte later aan. Hij kende Stijn als begeleider van zijn bachelorscriptie Criminologie, en benaderde hem opnieuw voor hulp bij een analyse om criminele netwerken inzichtelijk te maken. Stijn: “Die vraag paste perfect bij het onderzoeksprogramma waar we toen net mee gestart waren, en zo begon een bijzonder partnerschap. Oorspronkelijk begonnen we als een vijfjarig programma, en in het begin kreeg het vooral de vorm van promotieonderzoeken naar evidence-based policing (EBP). De meeste van die onderzoeken zijn nu (bijna) afgerond. Ze gaan bijvoorbeeld over hoe effectief de politie burgers aan de balie kan helpen, wat bijdraagt aan opheldering van zaken, of over geweld dóór en tegen politiemensen.”
Vanuit de politie
Politiechef Ruben werd een van de connecties tussen de onderzoekswereld en de dagelijkse politiepraktijk, en later ook een van de initiatiefnemers van de Society of Evidence-based Policing Nederland (SEBP.nl). Die organisatie zou graag zien dat de hele Nationale Politie evidence-based gaat werken. Ruben: “Ik zie de Society als een soort Haarlemmerolie; we pakken verschillende rollen om evidence-based werken bij de politie te bevorderen: we geven er informatie over, zorgen voor meer bewustwording over de toegevoegde waarde, en bevorderen actief het gebruik van wetenschappelijke kennis en methoden bij het dagelijkse politiewerk. Daarnaast helpen we collega’s bij het gebruiken, opzetten of interpreteren van onderzoek, zodat de best beschikbare kennis (de ‘evidence’) tot effectief politiehandelen (‘policing’) leidt. En tot slot biedt SEBP een platform om kennis, ervaring en informatie op het gebied van EBP te delen via bijeenkomsten, nieuwsbrieven en op het internet. Allemaal taken die wat mij betreft, als we wat verder in het proces zijn, binnen de Nationale Politie belegd zouden moeten worden. Nu doen wij dit er vrijwillig bij.”
Momentum maken
Stijn: “Bij evidence-based policing gaat het er dus om dat politieprofessionals het best beschikbare bewijs gebruiken om beleid, praktijken en beslissingen op te baseren. Logischerwijs moeten politie en wetenschap daarvoor nauw samen optrekken. In de Angelsaksische landen heeft EBP zich al bewezen. En ook in Nederland mogen we trots zijn. We hebben vastgesteld wat EBP in het buitenland heeft gebracht, en onderzoeken nu hoe we daar in de Nederlandse context ons voordeel mee kunnen doen. Als beweging staan we in Nederland misschien nog in de kinderschoenen, maar we zijn wel gestart. Er is momentum, nu moet het gaan landen binnen de Nationale Politie, op de politieacademie en breder bij partnerorganisaties en in de politiek. Ik heb er alle vertrouwen in dat dat gaat gebeuren. Want wie wil er nu geen effectieve politie?”
Verlenging
Succesvol mogen we de eerste periode van het onderzoeksprogramma (2020 tot 2025) terugkijkend zeker noemen. En daarom is het onlangs verlengd. Stijn: “Voor de komende periode is de uitdaging niet alleen om opnieuw onderzoek te doen. Er ligt ook een meta-opgave, namelijk evidence-based policing samen verderbrengen. Daarvoor moeten we bij politiehandelen steeds weer de evaluatievraag blijven stellen. Dus niet alleen vol enthousiasme doorgaan met de ene na de andere mogelijke oplossing proberen. Die passie is mooi, maar soms moeten we even op pauze drukken, liefst al voordat we aan een experiment beginnen, en bedenken hoe we het gaan evalueren.” Michel: “De kern is dat wetenschappers en politiemensen samen op pad gaan, en dat we hun bevindingen vervolgens ook weer meenemen in ons beleid. En dat zijn we op dit moment aan het doen!”
Peter van der Laan, directeur a.i. van het NSCR: “Ik ben heel blij dat J&V opnieuw bereid is gebleken te investeren in onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek zonder dat tevoren tot in detail is uitgewerkt om welke onderzoeksvragen en specifieke onderwerpen het gaat.”
