Het zoeken van hulp na online seksueel grensoverschrijdend gedrag en/of misbruik
Jaarlijks ervaren veel jongeren verschillende vormen van online seksueel grensoverschrijdend gedrag en/of misbruik, maar er is weinig bekend over hoe en of slachtoffers hulp zoeken. In het kader van het promotie-onderzoek van Valérie Pijlman, onderzocht het NSCR het hulpzoekgedrag van deze slachtoffers. Zoeken slachtoffers hulp? Zo ja, bij wie? En wat moedigt hen aan of houdt hen juist tegen om hulp te zoeken?
Binnen dit onderzoek is gekeken naar online seksueel grensoverschrijdend gedrag en/of misbruik (OSG) alszijnde het ongewenst sturen van naakt- en/of seksueel beeldmateriaal zoals ‘dickpics’, het maken of delen van naakte/of seksuele beelden zonder toestemming en het dreigen om naakt- en/of seksuele beelden te delen met derden.
Het meemaken van OSG kan ernstige en langdurige gevolgen hebben voor slachtoffers. Zo kunnen slachtoffers psychische problematiek ontwikkelen, waaronder depressie, angststoornissen en een posttraumatische stressstoornis [1]. Ook kan de ervaring door slachtoffers worden gezien als een volstrekte levensverwoesting, die onder andere hun integriteit en sociale relaties aantast [2].
Het is daarom van groot belang dat slachtoffers hulp zoeken wanneer dat nodig is, maar het was nog onduidelijk of zij dit doen, en zo ja, bij wie. Tevens was er weinig bekend over wat hen aanmoedigt of hen juist tegenhoudt om hulp te zoeken. Binnen dit kader heeft het NSCR – met financiering van Amsterdam Law and Behavior Institute en Fonds Slachtofferhulp – onderzoek gedaan naar hulpzoekgedrag van slachtoffers van OSG. Het onderzoek is opgedeeld in de onderstaande drie factsheets.
Literatuuronderzoek
Ten eerste is er gekeken naar wat er tot op heden bekend – en onbekend – is in de (inter)nationale wetenschappelijke literatuur. Dit systematische literatuuronderzoek resulteerde in de volgende factsheet:
Onderzoek hulpzoekgedrag slachtoffers
Om vervolgens het hulpzoekgedrag onder slachtoffers van OSG in Nederland in kaart te brengen, is in 2022 een onderzoek gestart naar het hulpzoekgedrag van 12-tot-25-jarige Nederlandse slachtoffers van OSG. Hierin zijn zowel online vragenlijsten afgenomen als interviews gehouden met slachtoffers. Dit onderzoek resulteerde in de volgende factsheet:
Onderzoek aanmoediging van professionele ondersteuning
Ten slotte is onderzocht of het gebruik van professionele ondersteuning aangemoedigd kan worden, bijvoorbeeld via sociale media. In de onderstaande factsheet is onderzocht of via het gebruik van Snapchat advertenties hulpzoekgedrag onder een jonge populatie gepromoot kan worden.
dr. Valérie Pijlman
Postdoc
prof. dr. Veroni Eichelsheim
Senior Onderzoeker | Programmaleider
prof. dr. Antony Pemberton
Senior Onderzoeker
dr. Mijke de Waardt
Senior Onderzoeker
